सुश्रुत संहिता चौखम्बा — पृष्ठ 91–100

सुश्रुत संहिता चौखम्बा · Chaukhamba · पृष्ठ 91–100

पृष्ठ 91

सुश्रुत संहिता चौखम्बा, पृष्ठ 91 का मूल पृष्ठ
पूरे पर्दे पर देखने के लिये चित्र दबाएँ
पाठ पढ़ें पाठ छिपाएँ

Digitized चिकितला स्थान विषयानुक्रम d bGangotri ८५ विषया: --सूत्राङ्काः पृष्ठाङ्काः शिलाजतुभेदाः शिलाजतु सम्भवलाह विशेषेण शिलाजतुरसवीर्यविशेषः ६ शिलाजतुनामुत्तरोत्तरं प्राधान्यम् ७ शिलाजतुनः सामान्यगुणाः ६ ६१४ ६१५ ८ 19 प्रधान शिलाजतु लक्षणम् शिलाजतु प्रयोग विधानम् मधुमे माक्षिकविधानम् मधुमेहेतुवरकविधानम् उदरचिकित्सिताध्यायोपक्रमः .• उदराणां साध्यासाध्यविचारः २४ चतुर्दशोऽध्यायः । उदरिणां पथ्यापथ्यानि तारचिकित्सा दुष्यो चिकित्सा उदरे दोषानुलोमनप्रशंसा उदरेषु कतिपये सामान्ययोगाः उदरे मूत्रवर्तिः उदरे आनाहवर्तिक्रिया प्लीहोदरचिकित्सा उदरे षट्पलकं घृतम् " १०-१६ १७-१९ ६१६ २०-३५ ६१८ १-२ 9 ) ev oc ३ ६१ ९ ४ ५-७ 99 ८ ५२० @ 19 १० ११ ६२२. १२ 596 १३ 59 १४ ६२३ यकृद्दाल्युदरे सिराव्यधः १५ 19 प्लीहोदरे सिरादाहः १६ चिकित्सा गुदोदर परिस्राव्युदर १७ जलोदरचिकित्सा ६२४ सर्वोदरेषु क्षीरजाङ्गलमांसरसयोः प्रयोगः १ ९ ६२५ १५ पञ्चदशोऽध्यायः । मूढगर्भचिकित्सिताध्यायोपक्रमः १-२ 19 मूढगर्भस्य कष्टसाध्यत्वम् ३ 33 मूढगर्भस्य त्रयः सङ्गाः ४ ६२६ मूढगर्भे मन्त्रप्रयोगः ५-८ 39 CC - 0. Gurukul Kangri Collection, Haridwar

पृष्ठ 92

सुश्रुत संहिता चौखम्बा, पृष्ठ 92 का मूल पृष्ठ
पूरे पर्दे पर देखने के लिये चित्र दबाएँ
पाठ पढ़ें पाठ छिपाएँ

.८६ विषया: -Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri सुश्रुतसंहितायाः सूत्राङ्काः पृष्ठाङ्काः मूढगर्भे औषधप्रयोगः - मूढगर्भाहरणार्थं शस्त्रप्रयोगः शस्त्रकर्मणः पश्चात्कर्म सूतिकारोगे बलातैलम् सूतिकारोगे शतपाकं बलातैलम् ९ ६२६ १०-१८ ६२८ १ ९ -२७ ६२ ९ २८-३१ ६३० ४०-४३ ६३२ अतिबलादिषु बलातैलविष्यतिदेशः ४४ 59 नीलोत्पलादितैलम् ४५-४७ १६ षोडशोऽध्यायः । विद्रधिचिकित्सिताध्यायेापक्रमः ६३२ आमविद्रधिषु व्रणशोधवचिचकित्सा ३ 39 वातविद्रधिचिकित्सा ४ - ९ 99 पित्तविद्रधिचिकित्सा पित्तविद्रधौ करज्जादितैलम् श्लेष्मविद्रधिचिकित्सा रक्तजागन्तुजविद्रधिचिकित्सा अपक्काभ्यन्तरविद्रधिचिकित्सा १०-१५ ६३३ १६-२१ २२-२६ ६३४ २७ 9 ) २८-३३ 93 विद्रधौ सिराव्यधः पक्व विद्रधिचिकित्सा विधेः पाकाभावे प्रयत्नः कार्यः मज्जजविद्रधिचिकित्सा ३४ ६३६ ३५-३७ ३८ 9 ) ६३६ ३ ९ -४३ विस सामान्यचिकित्सा १७ सप्तदशोऽध्यायः । विसर्पनाडीस्तन रोगचिकित्सिताध्यायोपक्रमः वातिकविसपचिकित्सा पैत्तिकविसर्पचिकित्सा पैत्तिकविसर्प गौर्यादिघृतम् १-२ 99 ३ 9 ४-२ ६३७ ६ - ९ 92 १०-१३ श्लैष्मिक विसर्पचिकित्सा ६३० १४-१६ सर्वविसर्पेषु सामान्यचिकित्सा १६ वातज नाडीचिकित्सा " १७-१९ पित्तजनाडी चिकित्सा ६३ ९ २०-२१ पित्तनाड्यां श्यामादिघृतम् 9 ) २२ CC - 0. Gurukul Kangri Collection, Haridwar

पृष्ठ 93

सुश्रुत संहिता चौखम्बा, पृष्ठ 93 का मूल पृष्ठ
पूरे पर्दे पर देखने के लिये चित्र दबाएँ
पाठ पढ़ें पाठ छिपाएँ

Digitized चिकित्सास्थानविषयानुक्रमः andjeGangotri । ८० विषया: -सूत्राङ्काः पृष्ठाङ्काः कफजनाडी चिकित्सा २३-२५ ६३ ९ आगन्तु जनाडीव्रणचिकित्सा २६-२८ ६४० क्षारसूत्रेण नाडीच्छेदनविधानम् २ ९ -३३ 99 सर्वनाडीनां सामान्यविधिः ३४-४१ ६४१ स्तन्यदोषचिकित्सा ४२-४४ " स्तनरोगचिकित्सा ४६-४७ ६४२ १६ अष्टादशोऽध्यायः । ग्रन्थपच्यर्बुदगलगण्ड चिकित्सिताध्यायोपक्रमः १-२ ६४३ आमग्रन्थिचिकित्सा ३ 19 आमग्रन्थौ स्नेहपानविधिः ४ " -वातिकग्रन्थिचिकित्सा ५-७ ८-११ " ६४४ पैत्तिकग्रन्थिचिकित्सा क्लैष्मिकग्रन्थिचिकित्सा मांसकन्दी चिकित्सा मेदोजग्रन्थिचिकित्सा अपची चिकित्सा अमजग्रन्थौ क्षाराग्निशस्त्रविधिः अपच्यां जङ्घायां शस्त्रकर्म अपच्या मणिबन्धोपरि शस्त्रकर्म २४ अपच्यां संशमनविधिः वातार्बुद चिकित्सा पितार्बुद चिकित्सा कफार्बुदचिकित्सा वातजगलगण्डचिकित्सा कफजगलगण्डचिकित्सा गलगण्डरोगे त्रिकटुकादियोगः मेदोजगलगण्डचिकित्सा १४ एकोनविंशोऽध्यायः । वृद्ध्युपर्दशश्लीपदचिकित्सिताध्यायोपक्रमः CC - 0. Gurukul Kangri Collection, Haridwar १२-१४ II १५-१६ 19 १७-१९ ६४५ २०-२३ " 59 २५-२६ ६४३ २७ ६४७ २८ 39 बे ९ -३१ 99 ३२-३४ 39 ३५-४० ६४८ ४१-४२ II ४३-४७ ६४ ९ ४८-५० 19 ५१ ६५० ५२-६५ 39 १-२ 99

पृष्ठ 94

सुश्रुत संहिता चौखम्बा, पृष्ठ 94 का मूल पृष्ठ
पूरे पर्दे पर देखने के लिये चित्र दबाएँ
पाठ पढ़ें पाठ छिपाएँ

Digitized by Arya Samaj Foundation ८८ " सुश्रुतसंहिताया ennai and eGangotri विषया: -सूत्राङ्काः पृष्ठाङ्काः वृद्धौ परिहाणि ३ ६५० वातिकवृद्धि चिकित्सा 8-6 ६५१ पैत्तिकवृद्धिचिकित्सा ९ -११ 99 कष्मिक वृद्धिचिकित्सा १२-१४ ६५२ मेदोवृद्धिचिकित्सा १५-१७ " मूत्रजवृद्धि चिकित्सा १८-२० 99 अन्नवृद्धिचिकित्सा सामान्यत उपदंशचिकित्सा वातिको पदंशचिकित्सा -२४ २५-२७ 93 ६५३ २८-२९ 39 पैत्तिको पदंशचिकित्सा ३०-३२ ६ ९ ४ इलैष्मिको पदंश चिकित्सा ३३-३६ * उपदंशस्य आमाद्यवस्थाभेदेन चिकित्सा ३६-३९ " उपदंशे चूर्णम् ४०-४१ ६६६ उपदेशे जम्ब्वादियोगः ४२-४४ उपदेशे कतिपये योगाः 99 ४५-४८ त्रिदोषजो पशचिकित्सा ' " 9 वातिककलीपद चिकित्सा पैत्तिकश्लीपदचिकित्सा श्लैष्मिकश्लीपद चिकित्सा ४ ९ -६१ ५२-१४ ६६६. ५५ " ९६-६२ श्लीपदे पानी क्षारः श्लीपदे द्वितीयपानीयक्षारः क्षुद्ररोग चिकित्सिताध्यायोपक्रमः अजगल्लिका चिकित्सा " ६३-६७ ६५७ ६८-६९ २० विंशतितमोऽध्यायः । अन्धालजीयत्रप्रख्यापनसीकच्छपीपाषाणगर्दभ ३-४ चिकित्सा ५-६ विवृतेन्द्र विद्यागर्द भीजाल गर्दभेरिवेल्लिका गन्धनाम्नीक-चिप्पकुनखयोश्चिकित्सा क्षाविस्फोटकानां चिकित्सा विदारिकायाश्चिकित्सा भेदोऽर्बुद शर्करादकच्छू विचर्चिकापामाचिकित्सा १-२ ६५८ " " ७-८ ९ -१० ६६ ९ ११-१५ 18 १६-१८ ६६० CC - 0. Gurukul Kangri Collection, Haridwar

पृष्ठ 95

सुश्रुत संहिता चौखम्बा, पृष्ठ 95 का मूल पृष्ठ
पूरे पर्दे पर देखने के लिये चित्र दबाएँ
पाठ पढ़ें पाठ छिपाएँ

विषया: -पाददारी चिकित्सा अलसचिकित्सा कदरेन्द्रलुप्तयोश्चिकित्सा अरूंषिका चिकित्सा दारुणकचिकित्सा Digitized चिकित्सास्थानविषयानुक्रम andjeGangotri ८ ९ सूत्राङ्काः पृष्ठाङ्काः १ ९ ६६० २०-२२ " पालतचिकित्सा २३-२६ २७-२८ २ ९ ३० " ६६१ 99 " मसूरीका चिकित्सा ३१ I जतुमणिमशक तिलकालकानां चिकित्सा ३२ ६६५ न्यच्छव्यङ्गनीलिका चिकित्सा ३३-३६ यौवन पिडकाचिकित्सा ३७ पद्मिनीकण्टकचिकित्सा परिवृत्तिकापटिकाचिकित्सा निरुद्ध प्रकश चिकित्सा ३८-३९ 99 ४०-४२ ,, ४३-४५ ६६३ सन्निरुद्धगुद चिकित्सा वल्मीकचिकित्सा अहिपूतनवृषणकच्छू चिकित्सा गुदभ्रंश चिकित्सा ४६-४७ 59 ४८-५६ " I ५७-६० ६६४ ६१-६३ 66 २१ एकविंशतितमोऽध्यायः । शुकरोगचिकित्सिताध्यायोपक्रमः सपी चिकित्सा अष्ठीलिकानुशयी चिकित्सा ग्रथित कुम्भीकयो चिकित्सा अलजी चिकित्सा मृतिचिकित्सा सम्मूढपिडकाचिकित्सा १-२ ६६५ ३ 91 ४ ६६६ ५-६ 39 ७ 59 ८ II ९ " १०-१२ १३ ६६७ १४ अवमन्थपुष्करिका स्पशहानीनां चिकित्सा उत्तमाचिकित्सा शतपोनकत्वक्पाकयो चिकित्सा शोणितार्बुदमांसपाकविद्रधितिलकालकानां चिकित्सा १५-१८ CC - 0. Gurukul Kangri Collection, Haridwar 19

पृष्ठ 96

सुश्रुत संहिता चौखम्बा, पृष्ठ 96 का मूल पृष्ठ
पूरे पर्दे पर देखने के लिये चित्र दबाएँ
पाठ पढ़ें पाठ छिपाएँ

Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri ९ ० विषया: -ओष्ठप्रकोप चिकित्सा सुश्रुतसंहिताया: -२२ द्वाविंशतितमोऽध्यायः मुखरोगचिकित्सिताध्यायोपक्रमः शीतादचिकित्सा दन्तपुष्पुटक चिकित्सा दन्तवेष्टचिकित्सा सुत्राङ्काः पृष्ठाङ्काः १०२ ६८ ३ - ९ " १०-१२ " " १३ ६६ ९ १४-१५ १६-१७ 59 शौषिरचिकित्सा परिदरचिकित्सा उपकुश चिकित्सा दन्तवैदर्भचिकित्सा अधिदन्तचिकित्सा १८ ” १ ९ -२१ ६७० २२ " २३ अधिमासचिकित्सा २४-२५ 36 दन्त नाडीचिकित्सा २६-३३ 99 दन्तहर्षचिकित्सा ३४-३६ ६७१ दन्तशर्करा कपालिकयोश्चिकित्सा ३६-३८ 99 कृमिदन्तक चिकित्सा ३ ९ -४० 39 हनुमोक्षचिकित्सा ४१-४२ ६७२ जिह्वाकण्टक चिकित्सा ४३-४७ 03 उपजिह्वा चिकित्सा ४८ 33 गलशुण्डिका चिकित्सा ४ ९ -६६ „ तुण्डिकेर्यध्रुष कूर्मसङ्घाततालुपुप्पुटानां चिकित्सा ५७ ६७३ तालुपाकचिकित्सा ६८ कण्ठरोहिणी चिकित्सा " ५ ९ -६३ कण्ठशालूकचिकित्सा 99 ६४ अधिजिह्विकाचिकित्सा ६७४ ६५ एकवृन्दगिलायुगल विद्रधीनां चिकित्सा " ६६ मुखपाकचिकित्सा II ६७-७२ मुखरोगे कवल विधिः 39 ७६ ६७५ असाध्या मुखरोगाः ७७-८१ २३ त्रयोविंशतितमोऽध्यायः । शोफचिकित्सिताध्यायोपक्रमः : १-२ ६७६ CC - 0. Gurukul Kangri Collection, Haridwar

पृष्ठ 97

सुश्रुत संहिता चौखम्बा, पृष्ठ 97 का मूल पृष्ठ
पूरे पर्दे पर देखने के लिये चित्र दबाएँ
पाठ पढ़ें पाठ छिपाएँ

Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri चिकित्सास्थानविषयानुक्रमः । विषयाः--शोथभेदाः निदानं सम्प्रातिश्व वातजादिभेदेन शोधलक्षणम् दोषाणां स्थानसंश्रयविशेषेण शोथे विशेषः शोधानां साध्यसाध्यविषेकः ९ १ सूत्राङ्काः पृष्ठाङ्काः ६७६ ४ शोथोपद्रवाः शोधिनः परिहरणीयानि दोषविशेषेण शोथ चिकित्सा शोथे सामान्यचिकित्सा शोथे अपथ्यानि २४ चतुर्विंशतितमोऽध्यायः । अनागताबाधप्रतिषेधनीयाध्यायोपक्रमः दन्तधावनविधिः जिह्वा निर्लेखनलक्षणं तद्गुणाच मुखप्रक्षालन विधिस्तद्गुणाश्च नेत्राज्जनविधिस्तद्गुणाश्च ताम्बूलभक्ष शिरोऽभ्यङ्गगुणाः क्षगविधिस्तद्गुणाश्च शिरोऽभ्यङ्गार्थ तैलम् केशप्रसाधनीकर्णपूरणयोगुणाः अभ्यङ्गगुणाः सर्वाङ्गपरिषेकगुणाः स्नेहावगाहनगुणाः अभ्यङ्गादा प्रकृतिविशेषेण तैलघृतयोर्योगः अभ्यङ्गानधिकारिणः व्यायामविधिः, तद्गुणाः, अतिव्यायामदोषाः, व्याया. मानधिकारिणः उद्वर्तनगुणाः उद्धर्षंणोत्सादनयोर्गुणाः स्नानगुणाः स्नानानधिकारिणः CC - 0. Gurukul Kangri Collection, Haridwar ५ ६७७ " ६ " 9 ७ ६७८ ८ - ९ 29 १० 99 ११ 99 १२ 29 १३ ६७ ९ १-३ ६८० ४-१२ 17 १३-१४ ६८१ १५-१६ 73 १७-२० 59 २१-२४ ६८२ २५-२६ 91 २७-२८ 99 २ ९ ६८३ ३० 33 ३१-३२ 99 ५३ 39 ३४ ६८४ ३५-३७ " ३८-१० ५१ ६८५ ५२-५६ ५७-६१ ६८६ ६२ "

पृष्ठ 98

सुश्रुत संहिता चौखम्बा, पृष्ठ 98 का मूल पृष्ठ
पूरे पर्दे पर देखने के लिये चित्र दबाएँ
पाठ पढ़ें पाठ छिपाएँ

९ २ Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri सुश्रुतसंहिताया: -विषया: -सूत्राङ्काः पृष्ठाङ्काः अनुलेपनगुणाः ६३ ६८६ पुष्पवत्ररत्नधारणगुणाः ६४ 91 मुखालेपनगुणाः ६६ ६८७ नेत्राञ्जनगुणाः देवताऽतिथिविप्रपूजन गुणाः ६६ , ६७ 23 आहारगुणाः ६८ 39 पादप्रक्षालनगुणाः ६८८ पादाभ्यङ्गगुणाः पादत्रधारणगुणाः केशनखरोमहरणगुणाः कवचधारणगुणाः उष्णीषच्छत्र धारणगुणाः दण्डधारणगणाः आख्या गुणाः चङ्क्रमणगुणाः सुखशय्यासनगुणाः बालव्यजनानिलगुणाः संवाहनगुणाः प्रवातनिवातयोर्गुणाः आतपः छायया गुणाः ६ ९ ७७ ७१-७२ ७३ ,, 99 ७४ 91 ७५ 90 ७६७७ ६८ ९ ७८ " ७ ९ -८० " ८१ $ 0. ८२ " ८३ 27 ८४-८५ y ८६ ६ ९ ० अग्निसेवनगुणाः ८७ 39 निद्रागुणाः ८८ स्वस्थैः सदापालनीयं सद्वृत्तम् ८ ९ -१०१ 97 ऋतुभेदेन पेयपानविधिः १०२-१०७ ६ ९ ३ स्वस्थातुरविषयं दोषसंशोधनम् १०८-१०९ ६ ९ ४ स्त्रीसेवनविधिः ११०-१३२ 19 सद्वृत्तोपसंहारः १३३ ६ ९ ७ मिश्रकचिकित्सिताध्यायोपक्रमः २५ पञ्चविंशतितमोऽध्यायः । परिपोटोत्पातोन्मन्थदुःखवर्धन परिलेह्याख्यां कणपाल्याम • यानां लक्षणानि CC - 0. Gurukul Kangri Collection, Haridwar १-२ " ३-१२

पृष्ठ 99

सुश्रुत संहिता चौखम्बा, पृष्ठ 99 का मूल पृष्ठ
पूरे पर्दे पर देखने के लिये चित्र दबाएँ
पाठ पढ़ें पाठ छिपाएँ

Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri चिकित्सास्थानविषयानुक्रमः । विषया: ---परिपोटक चिकित्सा उत्पाटचिकित्सा उन्मन्यचिकित्सा परिले हिचिकित्सा कपालवर्धकतैलम् पलिते नीली तैलम् पलिते सैरीयकादितैलम् मुखाभ्यङ्गार्थ लाक्षादितैलम् जरदेवयोग्योऽङ्गरागः २६ बर्विशतितमोऽध्यायः । क्षीणबलीयवाजीकरण चिकित्सिताध्यायोपक्रमः वाजीकरणार्हाः पुरुषाः ९ ३ सूत्राङ्काः पृष्ठाङ्काः १३-१५ ६ ९ ८ १६-१७ ६ ९९ १८-१९ 15 २०-२३ 59 २४-२७ 99 २८-३१ ७०० ३२०३७ ७०१ ३८-४२ 99 ४३ ७०२ १-२ 99 ३-६ ६-८ ७०३ ९ -१६ 33 १६-१७ ७०४ १८-१९ III ७०६ २१-२२ ३३ 99 II २४ २५-२६ " २७ ७०६ वाजीकरणस्य लक्षणानि षड्विक्लेब्यलक्षणम् वाजीकरी तिलाद्यत्कारिका वाजीकरो शष्कुली वाजी करोबस्ताण्डयोगः वाजीकरी पूपलिका वाजीकरी विदारोयोगः वाजीकर आमलकयोः वाजीकरा अण्डयोगाः वाजीकरोऽश्वत्थयोगः वाजीकरो विदारीमूलयोगः २० २८ .7 वाजीकरो माषयागः वाजीकरो गाधूमादियोगः वाजीकरः पादाभ्यङ्गयोगः ३ ९ ३० 49 ३१-३२ 99 वाजीकरः स्वयङ्गमादियोगः ३३ 39 वाजीकराः कतियये योगाः ३४-३६ 21 वाजीकरः क्षीरयोगः ३७-३८ ७०७ वाजीकरयोगानां फलम् ३ ९ CC - 0. Gurukul Kangri Collection, Haridwar

पृष्ठ 100

सुश्रुत संहिता चौखम्बा, पृष्ठ 100 का मूल पृष्ठ
पूरे पर्दे पर देखने के लिये चित्र दबाएँ
पाठ पढ़ें पाठ छिपाएँ

Digitized by Arya Samaj Foundation Chennai and eGangotri सुश्रुतसंहिताया: -९ ४ विषया: --सर्वोपघातशमनीयरसायनाध्यायोपक्रमः २७ सप्तविंशतितमोऽध्यायः । रसायनयोग्य अवस्था नराश्च रसायनः शीतोदकपयः क्षौद्रसर्पिर्योगः रसायनो विडङ्गतण्डुलयोगः रसायनो द्वितीयविडङ्गतण्डुलयोगः रसायनः काश्मर्ययोगः रसायनो बलामूलयोगः रसायनो वाराहीमूलयोगः सूत्राङ्काः पृष्ठाङ्काः १-२ ७०७ ३-६ ७०८ ६ रसायनो बीजकसारादियोगः रसायनः शणफलयोगः २८ अष्टाविंशतितमोऽध्यायः । मेधाऽऽयुष्कामीयरसायन चिकित्सिताध्यायोपक्रमः रसायनः श्वेतावल्गुजफलयोगः रसायनो मण्डूकपर्णीस्वरसयोगः ७ 9 ८ V 99 ७० ९ ९ ७१७ १० ११ ७११ १२ 19 १३ II रसायनो ब्राह्मीस्वरसयोगः रसायनं ब्राह्मीघृतम् रसायनो वचायोगः रसायनं वचाघृतम् १-२ ४ ५ ७१२ 93 99 ७१३ ६ 99 ७ ७१४ ८ ९ -१३ 99 १४-१६ ७१६ १७-१९ 93 २० 99 ७१६ 99 २३-२६ २७ २८ 39 अलक्ष्मीनाशको बिल्वयोगः रसायनं सुवर्णादियोगद्वयम् मेध्यो वचादियोगः अरिष्टप्रशमनो मध्वादियोगः वशीकरणः शतावर्यादियोगः सौभाग्यकरो गोचन्दनादियोगः सोभाग्यकरः पद्मादियोगः २१ २२ बुद्धि मेधाकरो गणः आयुष्यो गणः २ ९ एकोनत्रिंशत्तमोऽध्यायः । -स्वभावव्याधिप्रतिषेधनीय रसायनाध्यायोपक्रमः CC - 0. Gurukul Kangri Collection, Haridwar १-२ ७१७