मनुस्मृति २ हरगोविन्द शास्त्री
Manusmriti Part 2 With Hindi Commentary By Pt. Sri Hargovind Shastri Krishnadas Sanskrit Series 202 - Chowkhamba Krishnadas Academy Varanasi · 842 पृष्ठ · 85 खण्ड
विषय सूची
- कृष्णदास संस्कृत सीरीज २०२ मनुस्मृतिः ' मेधातिथि ' भाष्य, ' सविमर्श ' ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता हिन्दी टीकाकार पण्डित श्री हरगोविन्द शास्त्री शुभाशंसा… 1–10
- विषयानुक्रमणिका १ ) विषय पृ ० सं ० विषय पृ ० सं ० श्रोत्रिय के क्षुधापीड़ित होने से सन्धि के २ भेद ७८ राज्य में पीडा ६३ विग्रह के २ भेद ७८ श्रोत्रिय के… 11–20
- विषयानुक्रमणिका १७ विषय पृ ० सं ० | विषय पृ ० सं ० शूद्रा पुत्र का दशमांशमात्र भाग ४२१ ‘ पाराशव ’ पुत्र का लक्षण ४३२ अविवाहिता - शूद्रा के पुत्र के का… 21–30
- । अथ सप्तमोध्यायः । ि राजधर्म का कथन — राजधर्मान्प्रवक्ष्यामि यथावृत्तो भवेन्नृपः । सम्भवश्च यथा तस्य सिद्धिश्च परमा यथा । १… 31–40
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ११ वर्षैर्नियतैरोषधीः पाचयन्ति । तद्दण्डभयाशङ्किनः… 41–50
- अध्यायः ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता २१ इन्द्रियजय— इन्द्रियाणां जये योगं समातिष्ठेद्दिवानिशम्… 51–60
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ३१ शूरा हि राजानमेकाकिनमुपजप्ता हन्युः । दक्षाः सर्वेऽपि व्युत्थानशीलतया द्वन्द्वोपरिपातमपरिगणय्य… 61–70
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ४१ हिन्दी— ( राजा ) वेदाध्ययन के बाद गुरुकुल से गृहस्थाश्रम में प्रविष्ट होनेवाले ब्राह्मणों की पूजा… 71–80
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ५१ हिन्दी— ( राजा ) चार प्रकार के पुरुषार्थों का यह प्रयोजन जाने तथा आलस्यरहित होकर सर्वदा इसका पालन… 81–90
- अध्याय: ] ' मेधातिथि’भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ६१ जोड़ा वस्त्र, प्रतिमास एक द्रोण ' ( ४ आढक = ८ सेर ) धान्य और उत्तम दास या दासी के लिए प्रतिदिन… 91–100
- अध्याय: ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ७१ दुष्टत्यागः । अर्थाधिकृतानां मतिप्रवृत्तिनिरोधो ' निषेध: '… 101–110
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ७ ९ मास आदि ) के अलावे असमय में भी अथवा समय ( अगहन मास आदि ) में स्वयं किया गया विग्रह प्रथम भेद है… 111–120
- अध्यायः ] ' मेधातिथि’भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ८ ९ भाष्य - तत्र दण्डाकारो व्यूहो दण्डव्यूहः । एवं शकटाकृतिस्थानाच्छकट इत्यादि योज्यम्… 121–130
- अध्याय: ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता व्यापारफलं कर्तृकरणकार्यं कृष्यादिषु प्राप्नुयात्… 131–140
- । अथ अष्टमोध्यायः । व्यवहारदर्शनेच्छु राजा का न्यायालय में जाना-व्यवहारान्दिदृक्षुस्तु ब्राह्मणैः सह पार्थिवः… 141–150
- अध्याय: ] ' मेधातिथि’भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता “ न स्त्री पतिकृतं दद्यादृणं पुत्रकृतं तथा । अभ्युपेतादृते यद्वा सह पत्या कृतं भवेत्… 151–160
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता 1 १२५ शरीरः । प्रणम्य लोकपालेभ्य इन्द्राद्यष्टौ लोकपालास्तान्नमस्कृत्य… 161–170
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता चुराये गये धन का वितरण-दातव्यं सर्ववर्णेभ्यो राज्ञा चौरैर्हतं धनम्… 171–180
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता असम्भाष्ये साक्षिभिश्च देशे सम्भाषते मिथः । निरुच्यमानं प्रश्नं च नेच्छेद्यश्चापि निष्पतेत् । ५५… 181–190
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता स्त्री आदि के मुकदमे में स्त्री आदि को साक्षी बनाना— स्त्रीणां साक्ष्यं स्त्रियं कुर्युर्द्विजानां… 191–200
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता १६५ भाष्य — हृदयशब्देन हृदयायतनो लिङ्गपुरुष उच्यते । दिवादीनां द्रष्टृत्वे अचेतनेषु चैतन्यमारोप्यते… 201–210
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता १७५ मुख्यः प्रयोजकः कर्त्ता । अव्यापयितारं चान्तरेण कारीषी न शक्नोत्यध्ययनहेतुभावं प्रतिपत्तुम्… 211–220
- अध्यायः ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता १८५ कथमग्निः सत्यं जानातीति चेतद आह जगतः स्पशः । गूढात्मा परकीयकृता-कृतज्ञ: ‘ स्पश ’ उच्यते… 221–230
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता १ ९ ५ भाष्य – अशीतीति विधेयनिर्देशः । वसिष्ठविहितामित्यादिरर्थवादः… 231–240
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता २०५ नैवम् । धनीति सम्बन्धेन धनविषयतैव यत्किंचिदिति सामान्यशब्दस्य प्रतीयते… 241–250
- अध्यायः ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता २१५ हिन्दी - जो व्यक्ति ऋण लेने में ऋणी का प्रतिभू ( जमानतदार ) रहे; वह यदि ( समय पर ) उस ऋणी को… 251–260
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता दापयन्तं निषेधति । तदिच्छन्तं दापयेत् । याञ्च्या तु बलम्… 261–270
- अध्यायः ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता २३५ हिन्दी — धरोहर रक्खे हुए द्रव्य में - से धरोहर को लेनेवाला स्वयं कुछ नहीं ले और वह धरोहर का… 271–280
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा’हिन्दीटीकासहिता २४५ अश्वं वृषमन्यं वा । कासुचिच्छाखास्वाधान एता दक्षिणाः । अतः सोमक्रये यच्छकटं तदुद्गातुः… 281–290
- अध्याय: ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता २५५ माना जाता है । गान्धर्व विवाह ( ३… 291–300
- अध्यायः ] ' मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता २६५ अपराध तथा खेत आदि चरने के व्यतिक्रम होने पर उस नियम ( ८ । २३०-२४३ ) को लागू करे । २४४… 301–310
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता २७५ ( माँ - बहन आदि की गाली ) कहने पर उक्त दण्डों ( ८… 311–320
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य'‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता २८५ हिन्दी — चमड़ा, चमड़े से बने पदार्थ ( रस्सी, घी- तेल का कुप्पा, जूता आदि ), लकड़ी और मिट्टी के… 321–330
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा’हिन्दीटीकासहिता २ ९ ५ स्वर्ग में पूजित होता ( आदर पाता ) है; किन्तु जो ऐश्वर्य ( स्वामित्व के अभिमान ) से ( दुःखितों… 331–340
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ३०५ त्यादिसंस्कारः । तत्र शतं दण्डः । आद्यमिति पाठे प्रथमसाहसः… 341–350
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता आततायी को तत्काल मारना— गुरुं वा बालवृद्धौ वा ब्राह्मणं वा बहुश्रुतम्… 351–360
- अध्याय: ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ३२३ तो नहीं कटवावे, किन्तु भविष्य में ऐसे प्रसङ्ग को रोकने के लिए उसे २०० पण ( ८… 361–370
- अध्याय: ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ३३३ शास्त्रार्थत्यागो न भवतीत्यर्थः । गृहस्थानां चाश्रमित्वेऽपि यथोक्त एव निर्णयप्रकारः… 371–380
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ३४३ कः तस्माच्छूद्राद् तत् दास्य मपोहत्यपनयति । यथा शूद्रजातिर्न तस्यापनेतुं शक्यैवं दास्यमपि… 381–390
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा’हिन्दीटीकासहिता स्त्रियों का स्वभाव-नैता रूपं परीक्षन्ते नासां वयसि संस्थितिः… 391–400
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ३६३ ( विभिन्न जातीय ) बीज अपने - अपने स्वभाव के अनुसार भिन्न - भिन्न रूपवाले उत्पन्न होते हैं (… 401–410
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ३७१ किन्तु परस्पर में बाँटने का नियम करने पर तो दोनों ही उसको पाने के अधिकारी हाते हैं… 411–420
- अध्याय: ] ' मेधातिथि’भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ३८१ हिन्दी – जीविका ( भोजन, वस्त्र आदि ) का प्रबन्ध कर पति के परदेश जाने पर स्त्री नियम पालती (… 421–430
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ३ ९ १ विन्देत — नात्मन इच्छया । यथान्यद्गोहिरण्याद्यापणभूमौ । लभ्यते तथा नेयं भार्या… 431–440
- अध्यायः ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ४०१ भवति तत्र समभागं कन्या हरेत् आसंस्कारात्… 441–450
- अध्याय: ] व्यवहारः । प्रतीयते । ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ४११ ' पुत्रिका ' के दो भेद-अकृताया अपि दुहितुः पुत्रो… 451–460
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ४२१ करे । ब्राह्मणी - वैश्या; क्षत्रिया वैश्या; ब्राह्मणी - शूद्रा; ब्राह्मणी - वैश्या और शूद्रा;… 461–470
- अध्याय: ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ४३१ भाष्य — बहुप्रजातया भरणासमर्थेनात्यन्तदुर्गत्या केनचिद्वा दोषयोगेन मातापितृ-भक्तिहीनत्वादिना… 471–480
- अध्यायः ] ' मेधातिथि’भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ४४१ भाष्य— अर्थिता सम्प्रयोगेच्छा रतिनिमित्तम् । तस्यां सत्यां विवहेत्… 481–490
- अध्यायः ] ' मेधातिथि’भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ४५१ हिन्दी – ( केवल इस समय में ही नहीं किन्तु ) पूर्वकाल में भी यह द्यूत ( जुआ ) बड़ा विरोधकारक… 491–500
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा’हिन्दीटीकासहिता निर्भय राज्य की समृद्धि-निर्भयं तु भवेद्यस्य राष्ट्रं बाहुबलाश्रितम्… 501–510
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा’हिन्दीटीकासहिता विषम व्यवहार करने पर दण्ड-समैर्हि विषमं यस्तु चरेद्वै मूल्यतोऽपि वा… 511–520
- अध्यायः ] यैः कृतः ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ब्राह्मण - प्रशंसा-सर्वभक्षोऽग्निरपेयश्च महोदधिः… 521–530
- अध्यायः ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ४ ९ १ संस्कारस्य च विशेषो नियमोऽभिप्रेतः, स्नातकव्रतानि च ' विशेषो '… 531–540
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ५०१ उत्पन्न ‘ मागध तथा वैदेह ’ और क्षत्रिय से ( ब्राह्मण की कन्या में ) उत्पन्न ' सूत ' ( १०… 541–550
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता चिदाशङ्का स्यादतः स्पष्टार्थ ' षट्सुता द्विजधर्मिण ' इति वचनारम्भः… 551–560
- अध्याय: ] ' मेधातिथि’भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ५२१ सब मनुस्मृति के इसी श्लोक की ' मन्वर्थमुक्तावली ' व्याख्या में कुल्लूकभट्ट ने स्पष्ट किया है… 561–570
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ५३१ हिन्दी - जल, शस्त्र ( सब प्रकार का हथियार या लोहा ); विष, माँस, सोम नामक लतर, सर्वबिध गन्ध (… 571–580
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ५४१ अन्यद्वा धनं गोहिरण्यादि यज्ञोपयोग्यन्यद् वा… 581–590
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य'मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ५५१ प्रायश्चित्तविधि शुभम् ' इति ” । नैष दोषः । आश्रमधर्मत्वादस्य प्रकरणस्य… 591–600
- अध्यायः ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ५६१ मिति ', नचौर्यादिशब्दवच्छब्दार्थपरिभाषापरः । अतोऽन्यथा व्याख्यायते… 601–610
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ५७१ तत्र केचिदाहुः । न हि कर्म क्षीयते । कार्यविरामित्वमेव धर्माधर्मयोः… 611–620
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ५८१ तथासिद्धे प्रतिषेधे प्रायश्चित्तं विधीयते । न कल्पनागौरवं भवति तेन । निन्दितान्नादनम्… 621–630
- अध्याय: ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ५ ९ १ अत्र कारणं ब्रह्म वेदस्तदर्थज्ञो ह्यदृष्टमुपदर्शयन् प्रमाणीक्रियते । ८३… 631–640
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ६०१ हिन्दी - तब राजा को चाहिए कि [ पूर्व ( ८… 641–650
- अध्यायः ] ' मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ६११ करे और अपात्रीकरण ( ११ । ६८ ) कर्मों में से किसी एक कर्म को करनेवाला तीन दिन तक गर्म यवागू (… 651–660
- अध्यायः ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ६२१ करने से द्विज शुद्ध होता है, तथा ज्ञान से पीकर पूर्व ( ११… 661–670
- अध्यायः ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ६३१ रूई, रेशम आदि चुराने पर प्रायश्चित्त— कार्पासकीटजोर्णानां द्विशफैकखुरस्य च… 671–680
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ६४१ जीवत एव पतितस्य प्रायश्चित्तमनिच्छतो घटोदकदानं मृतस्येव कर्त्तव्यमुच्यते… 681–690
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ६५१ नाम् । तान्यपि वेदोदितानि तन्मूलत्वात्स्मृतीनाम्… 691–700
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ६६१ भाष्य — उत्थित आसीन उपविष्टोऽथवा । न क्वचिन्निषीदेत्… 701–710
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता श्लिष्यन्ति एवमेवं विदि पापं कर्म न श्लिष्यतीति ' ( छान्दोग्य ० ४ । १४ । ३ ) । ६७१ एधो दार्विन्धनम्… 711–720
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता गुणवादेनैतद्व्याख्यानं शास्त्रकाराणामपि भ्रान्तिरिति चेत् । न… 721–730
- अध्यायः ] ' मेधातिथि ' भाष्य ' मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता भाष्य - प्रायशो बाहुल्येन । तैरेव भूतैर्महदादिभिर्महाभूतपर्यन्तैः स्वर्गे सुखमाप्नोति । २०… 731–740
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासंहिता ७०१ धारी संवत्सर ), पितर ( सोमप आदि ) और साध्य ( देवयोनि - विशेष ) - ये मध्यम सात्त्विकी गतियाँ हैं… 741–750
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता एष सर्वः समुद्दिष्टः कर्मणां वः फलोदयः । नैः श्रेयसकरं कर्म विप्रस्येदं निबोधत । ८२… 751–760
- अध्याय: ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता उन्ह ७२१ कृत शास्त्र ) हैं, वे सब परलोक में निष्फल है; क्योंकि उन्हें ( मनु आदि महर्षियों ने ) तमः… 761–770
- अध्यायः ] ‘ मेधातिथि’भाष्य‘मणिप्रभा ' हिन्दीटीकासहिता ७३१ एतद्वोऽभिहितं सर्वं निःश्रेयसकरं परम् । अस्मादप्रच्युतो विप्रः प्राप्नोति परमां गतिम् । ११६… 771–780
- परिशिष्ट मनुस्मृति का स्वरूप वर्त्तमान में उपलब्ध मनुस्मृति भगवान् मनु द्वारा प्रणीत सम्पूर्ण रूप में है अथवा नहीं — यह चिन्त्य विषय है; क्योंकि अन्यान्य… 781–790
- परिशिष्ट फलीकरणसंमिश्रैः करञ्जैरवलोकने । वचोधरानदेशेषु ब्रह्मचर्यं तपो भैक्ष्यं बालग्रहविमुक्तये । सन्ध्ययोरग्निकर्म च… 791–800
- परिशिष्ट विधेः प्राथमिकादस्माद् द्वितीये द्विगुणं भवेत् । तृतीये त्रिगुणं चैव चतुर्थे नास्ति निष्कृतिः । शोधयेत्तं च छन्देन विदयद्धनिकं नृपे… 801–810
- परिशिष्ट जपादिकुसुमं झिण्टी रूपिका सुकुरुण्टिका । पुष्पाणि वर्जनीयानि श्राद्धे कर्मणि नित्यशः । शुक्ला: समुन्नताः श्रेष्ठान्तथा पद्मोत्पलानि तु… 811–820
- श्लोकानुक्रमणी ७७ ९ श्लोकः अ ० श्लो ० श्लोकः अ ० श्लो ० कन्यैव कन्यां या ८ ३६ ९ कृतदारोऽपरान् १० ५ कर्णौ चर्म च ८ २३४ कृतं त्रेतायुग ३०१ कर्मणाऽपि ८ १७७… 821–830
- श्लोकानुक्रमणी श्लोकः अ ० श्लो ० श्लोक: ७८ ९ अ ० श्लो ० मातरं पितरं ८ २७५ यजेत राजा क्रतु 67 ७ ९ मातापिता वा १६८ यजेत वाऽश्वमेधे ११ ७४ मातापितृभ्याम् १७१… 831–840
- हमारे प्रमुख ग्रन्थ श्रीविज्ञानेश्वर कृत ' मिताक्षरा ' टीकाद्वयसहिता । संपा. श्रीवासुदेव शास्त्री पणशीकर आचाराध्याय Balambhatta Translated into English By… 841–842