श्रीगणेशाय नमः।

𑁍𑁍𑁍

विषय सूची

• विषयपृष्ठ
• ऋग्वेदीयम् ऐतरेयब्राह्मणम् #(पूर्वार्त सायणभाष्योपेतम् सविमर्श शशिप्रभा नामहिन्दीव्याख्ययाविभूषितम् व्याख्याकारः प्रो० उमेशप्रसादसिंहः सम्पादकः डॉ०… 1–10
• १ भूमिका ब्राह्मणसाहित्य– विश्ववाङ्मय में वेद ज्ञानविज्ञान के विशाल भाण्डागार हैं । इनमें ऐहिक और पारलौकिक- दोनों प्रकार के ज्ञान समुपलब्ध होते हैं… 11–20
• ऐतरेयब्राह्मणम् १५ कीथ महोदय के अनुसार यह सम्भव है कि महिदास ऐतरेय, ऐतरेयब्राह्मण के सम्पादक हैं… 21–30
• ऐतरेयब्राह्मणम् २५ सोम अनुष्टुप् छन्द से, बृहस्पति बृहती छन्द से, मैत्रावरुण पंक्ति छन्द से और इन्द्र त्रिष्टुप् छन्द से, विश्वेदेव जगती छन्द से तुझ पर… 31–40
• विषयानुक्रमणी ३५ ऐन्द्रवायवग्रहस्य उपाख्यानद्वारा तूष्णीशंस्य स्वरूप- र्विधानम् याज्यानुवाक्ययो-.३८१ प्रदर्शनम् ४०१ द्विदेवत्यग्रहाणां ग्रहणहोमयोः पात्र-… 41–50
• विषयानुक्रमणी ४५ निष्केवल्यशस्त्रे स्तोत्रियानुरूपौ प्रगाथौ ८७४ अथ द्वाविंशोऽध्यायः - अन्यर्व्विधानम् ८७४ पृष्ठ्यषडहः क्रमागतः ९०८ तत्र द्वादशान्तर्गतस्य… 51–60
• सायणाचार्यकृतभाष्यभूमिका वागीशाद्याः सुमनसः सर्वार्थानामुपक्रमे । यं नत्वा कृतकृत्याः स्युस्तं नमामि गजाननम् । १… 61–70
• । ॐ ब्रह्मपुरुषाय नमः । ऐतरेयब्राह्मणम् ( पूर्वार्द्धम् ) ( श्रीमत्सायणाचार्यप्रणीतभाष्यसमलङ्कृतम् ' शशिप्रभा' नामहिन्दीव्याख्योपेतञ्च ) अथ… 71–80
• ]: प्रथमोऽध्यायः प्रथमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् १ ९ ऋचौ' तयोर्मध्ये धाय्याभिधेये ऋचौ प्रक्षेप्तव्ये… 81–90
• ]:प्रथमोऽध्यायः तृतीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् २ ९ हिन्दी – ( तृतीय संस्कार — ) एनम् अञ्जन्ति इस ( यजमान) के ( दोनों आँखों में अञ्जन लगाते हैं | सा… 91–100
• ]: प्रथमोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ३ ९ हविषः अग्नि और विष्णु की हविष की क्रमशः याज्यानुवाक्ये भवतः अनुवाक्या और याज्या होते हैं… 101–110
• ]:प्रथमोऽध्यायः षष्ठः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ४ ९ ( नित्यसंयाज्याविधानम् ) ( तत्र विराट्छन्दसः प्रशंसा ) अथो पञ्चवीर्यं वा एतच्छन्दो यद्विराट् । १… 111–120
• ]:द्वितीयोऽध्यायः प्रथमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ५ ९ अवृणीत और ( अदिति द्वारा) यह वर भी माँगा गया कि मया एव प्राचीं दिशम् तुम लोग मेरे द्वारा ही… 121–130
• ]: ६ ९ द्वितीयोऽध्यायः तृतीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् को इस ( पृथिवी ) पर ही जाना । अस्यां सम्भरन् इस ( पृथिवी ) पर (साधनों को ) एकत्रित किया,… 131–140
• ]:द्वितीयोऽध्यायः पञ्चमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ७९ (प्रथम अक्षर की समानता के कारण) प्रयाज ( यजमान के ) प्राण स्वरूप और प्रजा अनुयाजा ( अनु =… 141–150
• : ]:तृतीयोऽध्यायः द्वितीयः खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ८ ९ । इति श्रीमत्सायणाचार्यविरचिते माधवीये ' वेदार्थप्रकाशे ' ऐतरेयब्राह्मण- भाष्यस्य… 151–160
• ]: तृतीयोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ९९ वारुण्या इस वरुण देवता वाली ऋचा से परिदधाति (होता ) परिधान (अनुवाचन का समापन) करता है… 161–170
• ]:तृतीयोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् १० ९ सा ० भा ० – विष्णुर्देवता यस्य पुरोडाशस्य सोऽयं वैष्णवः… 171–180
• : ] ११ ९ तृतीयोऽध्यायः पञ्चमः खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्: जात इतरो जातवेदाः इतरः । २५ । हिन्दी -( इस ऋचा के जात और जातवेदस्- इन दो पदों का व्याख्यान कर… 181–190
• : ] तृतीयोऽध्यायः षष्ठः खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् –(: हिन्दी इन दोनों ऋचाओं के याज्या १२ ९ हैं— ) त्रिपदाम् अनूच्च 'इदं विष्णुः' इस और अनुवाक्या होने… 191–200
• ]:: १३ ९ चतुर्थोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् सा ० भा ० — अस्य मन्त्रस्य चतुर्थपादे बृहस्पतिर्देवतेति श्रूयमाणत्वाद् बृहस्पतेश्च… 201–210
• चतुर्थोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः ]: समाम्नातम्—‘सा पशुभिश्च दीक्षया चाऽऽगच्छत्तस्माज्जगतीसायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्छन्दसां पशव्यतमा १४९ ' अतस्तदीयपाठेन पशून्… 211–220
• : ]:चतुथोंऽध्यायः पञ्चमः खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् १५ ९ देवयोनिः अग्नि ही देवताओं के उत्पत्ति-स्थान स्वरूप है… 221–230
• ] १६ ९ चतुर्थोऽध्यायः सप्तमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्: उन ( देवताओं ) ने तनूः ( स्त्री पुत्रादि) शरीरों को राज्ञः वरुणस्य गृहे राजा वरुण संन्यदधत रख… 231–240
• ]: चतुर्थोऽध्यायः नवमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् १७९ पूर्वोक्ताया इषोस्तीक्ष्णत्वेन सकृत् प्रयोगादेव मारितेषु शत्रुषु प्रहर्तृणामभावात्… 241–250
• ]पञ्चमोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्ः १८ ९यजमान का ( होता) अनुवाचन करें । तदेतत्प्रसंशसति— त्रैष्टुभो वै राजन्य ओजो वा इन्द्रियं वीर्यं… 251–260
• पञ्चमोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः ] —(: हिन्दी ऋचा के चतुर्थ सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् १ ९९ ) ': शुचिजिह्वो अग्निः ' अर्थात् सभी पादका केभरणकहकरकरनेउसकीवाले… 261–270
• ] पञ्चमोऽध्यायः तृतीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ( ) (: विद्वान् इस प्रकार जानने वाला होता एतया इस ऋचा २० ९ ) र्धानयोः दोनों हविर्धानों को सम्यक्… 271–280
• ] २१ ९पञ्चमोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्: अन्वाह इस (ऋचा ) का अनुवाचन करता है… 281–290
• प्रथमोऽध्यायः प्रथमः खण्डः ] सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्:: २२ ९ पुनः फलद्वयाय वृक्षान्तरं विधत्ते- ( तेजः ब्रह्मवर्चसयोः कामनया पालाशयूपः पालाशं यूपं कुर्वीत… 291–300
• ]:प्रथमोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् २३ ९(ऋचा के ) इस ( भाग के ) पाठ से एनं पुनन्ति इस ( यूप) को शुद्ध करते हैं… 301–310
• ]:प्रथमोऽध्यायः तृतीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभ्राष्योपेतम् २४ ९लभते वार्त्रघ्न एवास्य स तस्माद्वाऽऽश्यम्” इति… 311–320
• ]:प्रथमोऽध्यायः पञ्चमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् २५ ९ हिन्दी - ( द्वितीय ऋचा के पूर्वार्ध को कहकर उसका तात्पर्य दिखला रहे हैं - ) ‘ परि… 321–330
• ]: प्रथमोऽध्यायः षष्ठः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् २६ ९ प्रजापशुसंपत्तिकामस्य बहुदेवत्यः पशुराम्नायते—' यः कामयेत प्रथेयं पशुभिः प्र प्रजया जायेयेति स… 331–340
• ] प्रथमोऽध्यायः अष्टमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्: २७ ९ को ) जानता है, वह सर्वम् आयुः एति सम्पूर्ण आयु को प्राप्त करता है । सा ० भा ० — अत्र मीमांसा… 341–350
• ]:प्रथमोऽध्यायः नवमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् २८ ९ हरिरेवास्मा एतत्स्वदयतीषमूर्जमात्मन्धत्ते । १०… 351–360
• ]: द्वितीयोऽध्यायः प्रथमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् २ ९९ तदेतदापस्तम्बेन स्पष्टीकृतम्—'अथ पर्यग्निकृत उल्मुकं निदधाति सा शामित्रस्तं दक्षिणेन… 361–370
• ]: द्वितीयोऽध्यायः तृतीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ३० ९ सा याज्या । २ । हिन्दी— ( उपर्युक्त प्रश्न का उत्तर कह रहे हैं - ) याः एव एताः अन्वाह ( यह… 371–380
• : ]:द्वितीयोऽध्यायः पञ्चमः खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ३१ ९ तदानीं प्रजापतिरसुरानुपेक्ष्य देवार्थमेवान्वब्रवीत्… 381–390
• :: ]: द्वितीयोऽध्यायः सप्तम खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ३२ ९ सृष्टत्वात् तद् रूपत्वम् । एवं सति षष्ट्युत्तरशतत्रयसंख्यायाः संवत्सरप्रजापतिद्वारा यज्ञ-… 391–400
• ]: द्वितीयोऽध्यायः अष्टमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ३३ ९ एकादश प्रयाजा एकादशानुयाजा एकादशोपयाजा एतेऽसोमपाः पशुभाजनाः सोमेन सोमपान् प्रीणाति… 401–410
• ]: तृतीयोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ३४९ आपो वा अस्पर्धन्त वयं पूर्वं यज्ञं वक्ष्यामो वयमिति याश्चेमाः पूर्वेद्युर्वसतीवर्यो गृह्यन्ते… 411–420
• ] तृतीयोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्: त्वेति मन्त्रेणाभिमृशेत् । हे पाषणोपांशुसवनाख्य त्वां प्राणापानयोर्मध्यवर्तिव्यानवायुसिद्-३५ ९… 421–430
• : ] ३६ ९ तृतीयोऽध्यायः षष्ठः खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्: सा० भा ० - घृतरहितभाग एव भक्षणीय इति मतं नाऽऽदरणीयम्… 431–440
• ]: चतुर्थोऽध्यायः प्रथमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ३७ ९ इन्द्र और वायु ( देवता) से सम्बन्धित ग्रह ( सोमपूर्ण घड़ा) है सः एषः इन्द्रतुरीयः यह ( घड़ा)… 441–450
• ] चतुर्थोऽध्यायः तृतीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्:: सा० भा०- एष आश्विनग्रहः ३८ ९ त्वेन व्याख्येयः… 451–460
• ] चतुर्थोऽध्यायः सप्तमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्: आयु की प्राप्ति के लिए होता आत्मनि एव प्राणान् ३ ९९ ( ) को डालता है… 461–470
• ]: ४० ९ पञ्चमोऽध्यायः प्रथमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् सा ० भा ० – शोसावोमित्यनेन मन्त्रेण शंसनकाले होताऽध्वर्युमाह्वयति ' हावः… 471–480
• ]: ४१ ९ पञ्चमोऽध्यायः तृतीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् । इस प्रकार ऐतरेयब्राह्मण के दशम अध्याय के द्वितीय खण्ड की ' शशिप्रभा ' नामक हिन्दी व्याख्या… 481–490
• ]:पञ्चमोऽध्यायः पञ्चमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ४२ ९ उद्भावयति- तदाहुर्यथा वाव स्तोत्रमेवं शस्त्रं गायत्रीषु सामगाः स्तुवत आनुष्टुभं होताऽऽज्यं… 491–500
• :: ]: पञ्चमोऽध्यायः सप्तम खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ४३ ९ स इदं शंसिष्यति' अर्थात् प्रजापति इसके शंसन करने के लिए कामना करता है अतः वह ही इसके शंसन की… 501–510
• ]: पञ्चमोऽध्यायः अष्टमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ४४ ९ हिन्दी –( पूर्वोक्त क्रम से अनुष्ठान के ज्ञान के फल को दिखला रहे हैं - ) यः एवं वेद जो इस… 511–520
• ]: प्रथमोऽध्यायः प्रथमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ४५ ९ ( द्वितीयतृचविधानम् ) ऐन्द्रवायवं शंसति, तेनैन्द्रवायव उक्थवान् । ३… 521–530
• ]:प्रथमोऽध्यायः तृतीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ४६ ९ पदं वाऽतीयात्, तेनैव तल्लुब्धं, श्रोत्रेणैवैनं तद् व्यर्धयति । ६… 531–540
• ]:प्रथमोऽध्यायः षष्ठः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ४७ ९ हिन्दी –( उपर्युक्त प्रश्न का उत्तर कह रहे हैं - ) यद् वाव जो कि ' सोमस्याग्ने वीहि' अर्थात् हे… 541–550
• ]:प्रथमोऽध्यायः अष्टमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ४८ ९ तस्य हैषैव शान्तिरेषा प्रतिष्ठा, वागित्येव, तस्माद् वषट्कृत्य वषट्कृत्य वागित्यनुमन्त्रयेत, स… 551–560
• :: ]:प्रथमोऽध्यायः एकादश खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ४९९ अथ एकादशः खण्डः सा ० भा ० — अथ निविद्विषयं बहुवक्तव्यं विवक्षुरादौ सूर्यसादृश्येन निविदः… 561–570
• ]:: द्वितीयोऽध्यायः प्रथमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ५० ९ सा० भा० – देवविशो' देवानां संबन्धिन्यः प्रजाः सैन्यरूपाः कल्पयितव्याः संपा- दनीया इति… 571–580
• ]: द्वितीयोऽध्यायः तृतीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ५१ ९ आर्भवपवमानस्तृतीयः । माध्यंदिनसवने प्रवेष्टुमशक्तो मृत्युः ' स्वादिष्ठया' ' इत्येतस्मिन्ना-… 581–590
• ]: द्वितीयोऽध्यायः षष्ठः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ५२ ९ गायात्रीत्रिष्टुब्बृहतीभिश्छन्दोभिः गायत्रामहीयवरौरवयौधाजयौशनैश्च सामभिरित्यर्थः… 591–600
• ]: द्वितीयोऽध्यायः अष्टमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ५३ ९ को जीत (प्राप्त ) लेता है । सा ० भा० – शक्तिनामकस्य महर्षेः कुले जातः शाक्त्यः,… 601–610
• ] द्वितीयोऽध्यायः दशमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्: तदर्थमादावुपाख्यानमाह— ५४ ९ ( निष्केवल्यशस्त्रविधानम् ) ( तत्र निष्केवल्यशस्त्रविधातुमुपाख्यानम्… 611–620
• द्वितीयोऽध्यायः:: ]: द्वादश खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ५५ ९ नेत्यब्रवीत् साम ज्यायान् वा अतो मम महिमेति; ते द्वे भूत्वोपा- वदतां; ते न प्रतिचन समवदत;… 621–630
• अथ तृतीयपञ्चिकायाम् तृतीयोऽध्यायः [ अथ त्रयोदशोऽध्यायः ] प्रथमः खण्डः सायणभाष्यम्— वक्त्वाहावप्रभेदं प्रतिगरणमथानुष्टुभः शस्यमानाः… 631–640
• : ५७ ९: ] तृतीयोऽध्यायः चतुर्थः (खण्डछन्दसामक्षरसंख्यानिरूपणार्थमाख्यायिकासायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्) ( तत्र गायत्र्या अष्टाक्षरत्वम्) ते वा इमे इतरे छन्दसी… 641–650
• ]:तृतीयोऽध्यायः षष्ठः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ५८ ९ उन (ऋभुओं ) को विश्वेदेवाः विश्वेदेवों ने अनोनुद्यन्त अत्यधिक निराकृत कर दिया कि ' नेह नेह… 651–660
• ]: तृतीयोऽध्यायः अष्टमः खण्डः ( सौमीयाज्याप्रशंसनम्सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्) ५ ९९ घ्नन्ति वा एतत् सोमं यदभिषुण्वन्ति, तस्यैतामनुस्तरणीं कुर्णन्ति, -… 661–670
• ]: तृतीयोऽध्यायः दशमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ६० ९ तयोमध्ये स्वपाठं विधाय शाखान्तरपाठं निषेधति— ( ऋचायांः शाखान्तरस्य पाठनिषेधः ) इति बूयान्नाभि न… 671–680
• ]:तृतीयोऽध्यायः त्रयोदशः खण्डः( देवपत्नीदेवताकर्द्वयविधानम्सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्) ६१ ९ देवानां पत्नीः शंसति, अनूचीरग्निं गृहपतिं, तस्मादनुची पत्नी… 681–690
• :: ]: तृतीयोऽध्यायःद्वितीयपादमनूद्यचतुर्दशव्याच्छे-खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ६२ ९ ' ज्योतिष्मतः पथो रक्ष धिया कृतान्' इति… 691–700
• ]: चतुर्थोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ६३ ९ पानरूपं व्रतप्रदानम् । अग्निज्र्ज्योतिर्ज्योतिरग्निः स्वाहा' - इति यथा… 701–710
• ]:चतुर्थोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ६४९मर्थ्यमिति वाच्यम् । यस्माद् ' अग्निरेव स्वर्गस्य लोकस्याधिपतिः… 711–720
• ]: चतुर्थोऽध्यायः षष्ठः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ६५ ९ • रण्यानि' जनशून्यानि भवन्ति । तथा ह' तादृशेन संभाविताङ्गवैकल्ययुक्तेनानुष्ठानेन यज- मानः ‘… 721–730
• ]: पञ्चमोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ६६ ९ ( यज्ञे वर्ज्यब्राह्मणविधानम् ).. त्रीणि ह वै यज्ञे क्रियन्ते, -जग्धं गीर्णं वान्तम् । १… 731–740
• ]: ६७९ पञ्चमोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् धातारं पुरस्ताद् यजति, तदासु सर्वासु मिथुनं दधाति । १२… 741–750
• ]: पञ्चमोऽध्यायः षष्ठः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ६८ ९ सा० भा० — ' अह' - इत्ययं शब्दोऽन्यत्र निषेधार्थोऽप्यत्र विकल्पार्थः, निपाता- नामनेकार्थत्वात्… 751–760
• ]: प्रथमोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ६ ९९ वयवत्वात् तदात्मिकाया वाग्देवातायाः स्त्रीरूपाया अधिकाक्षररूपौ 'स्तनौ' संपद्येतते; यदेतत्… 761–770
• ] ७० ९ प्रथमोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्: समीचीनं पन्थानं परिगच्छेत्, एवमत्रापि पूर्वोक्तरीत्या कृत्रिमा अनुष्टुभः शस्त्वा पश्चादेतासां… 771–780
• ] प्रथमोऽध्यायः षष्ठः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्ः ७१९ सा ० भा ० — यदा सामगाः प्रथमेन पर्यायेण स्तुवते, तदानीं स्तोत्रियाणां प्रथमपादान्… 781–790
• ] ७२ ९ द्वितीयोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम्: तमश्विनावन्वागच्छतां, तमब्रूतामपोदिह्यावां वा इदं जेष्याव इति; स तथेत्यब्रवीत् तस्य वै… 791–800
• : ]:द्वितीयोऽध्यायः चतुर्थः खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ७३ ९ अत्र ज्योतिःशब्दस्यादित्यपरत्वात् प्रगाथस्यैन्द्रत्वेऽपि सूर्यमतिक्रम्य शंसने न भविष्य-… 801–810
• :: ]: द्वितीयोऽध्यायः पञ्चम खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ७४९ हिन्दी -(ऋचा के शंसन में बृहती छन्द की अनतिक्रमता को दिखला रहे हैं— ) यदु त्रिष्टभं त्रि… 811–820
• ]:द्वितीयोऽध्यायः सप्तमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ७५ ९ जाती हुई प्लवेत तैरती है एवमेव इसी प्रकार ये उभे समवसृज्येयुः जो दोनों का परित्याग करते हैं,… 821–830
• ]:तृतीयोऽध्यायः प्रथमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ७६ ९ हिन्दी—(दिन विशेषों और उनके क्रम को कह कर समष्टिरूप वाले षडह का विधान कर रहे हैं— ) उभयतः… 831–840
• ]:तृतीयोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ७७९ । इति श्रीमत्सायणाचार्यविरचिते माधवीये ' वेदार्थप्रकाशे' ऐतरेयब्राह्मणभाष्ये चतुर्थपञ्चिकायाः… 841–850
• ]: तृतीयोऽध्यायः पञ्चमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ७८ ९ निष्केवलल्यशस्त्रे निविद्धानं विधत्ते— ( निष्केवल्यशस्त्रे विविद्धानविधानम्) एकपञ्चाशतं… 851–860
• : ]:तृतीयोऽध्यायः षष्ठः खण्ड सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ७९९र्थम्? ‘ स्वस्तये ' क्षेमार्थम् – एतत्पाठेन ' स्वस्तितामेव' क्षेममेव ' आशास्तेत' प्रार्थयते… 861–870
• ]:तृतीयोऽध्यायः अष्टमः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ८० ९द्विविधेऽपि ‘ विश्वकर्मणि ' ' अन्ततः' संवत्सरसत्रस्यान्ते प्रतितिष्ठन्त्येव… 871–880
• ]:चतुर्थोऽध्यायः तृतीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ८१ ९इसी कारण वे दिन के समान होते हैं — दिवा इव अपहतपक्षाः ( लोक में भी ) दिन के समान विनष्ट पाप… 881–890
• ]:: चतुर्थोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ८२ ९ ऋषिणा ऋषि के द्वारा (इस वायु और प्रजापति की एकता को) कहा गया है— पवमानः प्रजापतिः वायु… 891–900
• ]: चतुर्थोऽध्यायः षष्ठः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ८३ ९ च्छन्दांस्यसृजन्त । ततः ‘ तानि' सिद्धानि गायत्र्यादीनि 'त्रीणि', ' अन्यानि' पूर्वसिद्धत्वेनैव… 901–910
• ]: पञ्चमोऽध्यायः द्वितीयः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ८४९ यजमाना इति; तद्यद् इहेह वो मनसा बन्धुता नर इत्यार्भवं प्रथमेऽहनि शंसत्ययं वै लोक… 911–920
• ] ·:पञ्चमोऽध्यायः चतुर्थः खण्डः सायणाचार्यकृतभाष्योपेतम् ८५ ९ सा० भा० – तार्क्ष्यदेवताकस्य सूक्तविशेषस्य प्रथमेऽहनि विहितत्वाद्… 921–930